Cấu tạo bể phốt 2 ngăn và 3 ngăn | Một số lưu ý khi xây dựng

Hiểu rõ cấu tạo bể phốt trước khi tiến hành xây dựng là điều cực kỳ cần thiết. Việc này sẽ giúp bạn tránh được thiết kế sai kỹ thuật, gây ảnh hưởng chất lượng công trình và quá trình sử dụng sau này. Để hiểu hơn về cấu tạo, thiết kế, tính toán bể phốt tự hoại đúng kỹ thuật, bạn đừng bỏ qua bài viết dưới đây.

Xem thêm: Cách khắc phục mùi hôi của cống thoát nước

Bể phốt là gì?

Bể phốt còn được gọi với nhiều tên gọi khác như hầm tự hoại, bể tự hoại, hầm vệ sinh, hầm cầu, v.v. Chức năng chính của bể phốt là chứa chất thải sinh hoạt được thải ra từ bồn cầu, nhà tắm, nhà vệ sinh, bồn rửa bát, v.v. Các chất thải sau khi xuống bể phốt sẽ dần phân rã, một phần biến thành thể lỏng rồi theo đường ống thoát ra hệ thống thoát nước chính. Có thể nói rằng bể phốt là công trình quan trọng đối với cuộc sống sinh hoạt cũng như góp phần giảm thiểu ô nhiễm cho môi trường sống.

Bể phốt là gì

Bể tự hoại có mấy ngăn? Đây cũng là thắc mắc khá phổ biến. Hiện nay có hai loại bể tự hoại thông dụng là bể 2 ngăn và bể 3 ngăn. Nhìn chung nguyên lý hoạt động của cả hai đều giống nhau. Người ta sẽ lựa chọn xây dựng bể 2 ngăn hoặc 3 ngăn tùy vào nhu cầu cũng như diện tích đất xây dựng. Tuy nhiên, hầu hết các công trình đều xây dựng bể phốt tự hoại 3 ngăn bởi khả năng hoạt động hiệu quả của loại này.

Bể phốt có cấu tạo như thế nào?

Bể phốt cấu tạo 2 ngăn

Cấu tạo bể phốt 2 ngăn khá đơn giản. Chỉ bao gồm 1 ngăn lắng và ngăn còn lại là ngăn chứa. Nhiệm vụ của cả 2 ngăn này giống với 2 ngăn cùng cấu tạo ở bể phốt 3 ngăn. Thế nhưng nhược điểm của bể phốt 2 ngăn là hiệu quả hoạt động không quá cao do thiếu đi ngăn lọc.

Bể phốt cấu tạo 2 ngăn

Bể phốt cấu tạo 3 ngăn

Bể phốt cấu tạo 3 ngăn

Cấu tạo bể phốt 3 ngăn bao gồm có 3 ngăn là ngăn chứa, ngăn lọc và ngăn lắng. Mỗi ngăn sẽ đảm nhiệm vai trò khác nhau:

  • Ngăn chứa là ngăn lớn nhất. Diện tích của ngăn chứa thường sẽ bằng tổng diện tích 2 ngăn còn lại. Nhiệm vụ của ngăn chữa là nơi tích trữ chất thải chưa phân hủy hoặc khó phân hủy. Các chất thải sẽ phân rã tại đây.
  • Ngăn lắng là ngăn có nhiệm vụ tiếp nhận các chất thải đã được phân rã từ ngăn chứa chảy vào. Tuy nhiên, tại đây vẫn tiếp tục lắng lọc chất thải thêm một lần nữa để giữ lại các chất thải cứng, kim loại, tóc xuống dưới đáy.
  • Ngăn lọc có nhiệm vụ nhận các chất thải sau khi đã được xử lý tại ngăn lắng. Ở ngắn này, các loại chất thải lơ lửng trong nước thải sẽ trải qua quá trình lọc, giữ các chất thải lại rồi mới thải nước ra môi trường.

Bản thiết kế cấu tạo bể phốt

Tham khảo bản vẽ thiết kế bể phốt 2 ngăn, 3 ngăn ngay sau đây:

Sơ đồ thiết kế bể phốt tự hoại 2 ngăn

Sơ đồ thiết kế bể phốt tự hoại 2 ngăn

Sơ đồ thiết kế bể phốt tự hoại 3 ngăn

Sơ đồ thiết kế bể phốt tự hoại 3 ngăn

Phân loại và cách xây dựng bể phốt tự hoại 3 ngăn

Nếu xét về chất lượng, bể tự hoại 3 ngăn được chia thành 2 loại là bể làm bằng chất liệu bê tông và bể phốt được xây dựng bằng chất liệu gạch nung. Cùng tham khảo cách xây dựng từng loại bể phốt này như sau:

Cách xây dựng bể phốt bằng bê tông

Bể phốt 3 ngăn bằng bê tông

Mác bê tông tiêu chuẩn của bể tự hoại 3 ngăn bằng bê tông cốt thép là 200. Cách đặt bể tự hoại 3 ngăn cần có các bước sau đây:

  • Thực hiện chống thấm cho các bể ngăn nước để ngăn chặn việc nước thải rò rỉ ra ngoài.
  • Lắp đặt các đường ống dẫn nước so le nhau để quãng đường nước lưu thông trong bể phốt dài nhất có thể.
  • Nên đặt đường ống dẫn thải vào bể nằm ngang với độ nghiên khoảng 2% và có chiều dài đường ống tối đa 12m.
  • Lắp đặt ống cắt chữ T trên đường ống thải chảy ra, đường kích ít nhất 100m
  • Sử dụng ống cút chữ L ngược để lắp đặt đường lưu thông giữa các bể phốt, đường kính ít nhất 100mm,đặt ở vị trí cách đáy bể 500mm trở lên và cách ít nhất 300mm so với miệng bể.

Cách xây dựng bể phốt bằng gạch nung

bể phốt 3 ngăn bằng gạch nung

Bể phốt 3 ngăn bằng gạch nung là loại bể phốt thông dụng nhất hiện nay. Độ dày lớp tường của bể phốt bằng gạch tối thiểu 220mm, làm từ loại gạch mác 75 đặc cùng với vữa xi măng.

Lớp trong, lớp ngoài của bể phốt đều được trét vữa xi măng và cát vàng 75, dày ít nhất khoảng 20mm. Ngoài ra, cần thực hiện chống thấm cho bể phốt để tránh nước thải rò rỉ.

Một số lưu ý khi thi công thiết kế bể tự hoại 3 ngăn

Khi thiết kế bể tự hoại 3 ngăn, bạn cần tính toán bể tự hoại kỹ lưỡng, xem xét các thông số kỹ thuật để xây đúng, đạt chuẩn.

  • Bể phốt có rộng ít nhất 0.7m về chiều rộng, tỷ lệ chiều rộng và chiều dài là 1:3
  • Độ sâu của bể tính từ mặt nước đến mặt đáy tối thiểu phải 1.2m
  • Xem xét nhu cầu sử dụng của gia đình để chọn loại bể phốt phù hợp. Nếu lượng nước thải nhiều, khoảng hơn 10m3/ngày thì phải thiết kế bể phốt 3 ngăn.
  • Lựa chọn gạch lỗ nhỏ và đổ bê tông đúc sẵn khi xây dựng để bể phốt có thể hoạt động ổn định.

Một số hình ảnh thực tế của bể phốt tự hoại

Hình ảnh bể 2 ngăn

Hình ảnh bể 2 ngăn


Bể phốt 2 ngăn được chia thành 2 ngăn. gồm ngăn lắng và ngăn chứa theo tỉ lệ 1:1, 1:3 hoặc 2:3.

Hình ảnh bể 3 ngăn

Hình ảnh bể 3 ngăn


Cấu tạo bể phốt 3 ngăn bao gồm ngăn chứa, ngăn lọc và ngăn lắng. Thi công theo tiêu chí vệ sinh, đáp ứng nhu cầu sử dụng, thân thiện với môi trường và an toàn trong quá trình sử dụng.

Hiểu rõ cấu tạo của bể phốt để xây dựng bể phốt đúng kỹ thuật, hiệu quả trong quá trình sử dụng, xử lý nước thải. Với các chia sẻ trên đây, mong rằng bạn đã có được những kiến thức hữu ích để xây dựng bể tự hoại đảm bảo chất lượng.

Bể phốt tự hoại: Khái niệm, Nguyên lý hoạt động, Phân loại

Với cuộc sống hiện đại ngày nay thì việc xử lý chất thải luôn trở nên cấp bách hơn bao giờ hết và yêu cầu đặt ra luôn phải đảm bảo vệ sinh, không ảnh hưởng đến kết cấu của công trình. Chính vì vậy mà con người đã đưa ra nhiều giải pháp khác nhau. Nhưng bạn mông lung không biết bể phốt, bể tự hoại là gì? Nguyên lý hoạt động của bể phốt tự hoại hoạt động ra sao? Tất cả các thắc mắc trên sẽ được giải đáp qua nội dung bài viết này.

Xem thêm: Cách làm sáp thơm khử mùi nhà vệ sinh đơn giản

Bể phốt, bể tự hoại là gì?

Bể phốt là gì?

Bể phốt tự hoại có nhiều tên gọi khác nhau (bồn tự hoại, hầm tự hoại, hầm cầu) là bể chứa chất thải vô cơ như thức ăn thừa, nước tiểu, phân… và các chất thải hữu cơ khác từ quá trình sinh hoạt hàng ngày của con người trước khi thải ra môi trường.

Nguyên lý hoạt động của bể phốt tự hoại

Nguyên lý hoạt động của bể phốt tự hoại

Nguyên lý hoạt động của bể phốt được trải qua 2 quá trình đó là lắng cặn và lên men. Cụ thể:

Quá trình lắng cặn

Dưới tác dụng trọng lượng bản thân các hạt cặn sẽ rơi xuống dưới đáy bể rồi sau đó nước sau khi ra khỏi bể sẽ trong hơn lúc ban đầu. Cặn rơi xuống bể ở đây có các chất hữu cơ sẽ bị phân hủy nhờ hoạt động của vi sinh vật yếm khí.

Quá trình lên men

Sau khi các hạt cặn lắng xuống đáy bể và các chất hữu cơ sẽ bị phân hủy và nhờ có các cặn sẽ lên men, vi sinh vật yếm khí, mất mùi hôi và giảm thể tích. Tốc độ lên men của cặn nhanh hay chậm phụ thuộc vào nhiệt độ, độ PH của nước thải. Nếu như lượng vi sinh vật trong cặn có nhiệt độ càng cao thì tốc độ lên men càng nhanh.

Các loại bể phốt tự hoại phổ biến nhất hiện nay

Tùy vào nhu cầu của mỗi gia đình, xí nghiệp, nhà máy mà bể phốt tự hoại sẽ được chia thành những loại khác nhau. Cụ thể:

Bể phốt tự hoại không có ngăn lọc

Bể phốt tự hoại không có ngăn lọc

Đây là loại bể được sử dụng nhiều nhất hiện nay, nó có thể có 1,2 hay 3 ngăn tùy ý và bể xử lý nước thải sinh hoạt sẽ nhờ 2 quá trình lắng cặn và lên men.

  • Ưu điểm: Có hiệu quả giữ cặn cao, kết cấu đơn giản, dễ quản lý, chi phí phù hợp
  • Nhược điểm: Nhược điểm lớn nhất đó là làm sạch nước thải không hoàn toàn, nước khi ra khỏi bể vẫn còn mang theo cặn váng.

Bể phốt tự hoại có ngăn lọc

Bể phốt tự hoại có ngăn lọc

Bể có ngăn lọc sẽ giúp xử lý toàn bộ nước thải chảy vào bể và cũng được làm sạch bởi 2 quá trình là quá trình lắng cặn và lên men. Bạn có thể thấy bể có ngăn lọc quá trình xử lý sẽ tốt hơn so với ngăn không lọc bởi mạng lưới thoát nước của nó được vận hành trơn tru, thuận lợi.

  • Ưu điểm: Nước ra khỏi bể trong hơn, vi trùng còn lại ít hơn và ưu điểm lớn nhất của bể này đó là hiệu quả lọc cặn tốt nhờ có ngăn lọc.
  • Nhược điểm: Giá thành cao, quản lý phức tạp do phải thau rửa định kỳ.

Cách tính toán mét khối (dung tích) bể phốt, bể tự hoại theo tiêu chuẩn

Công thức tính toán thiết kế dung tích bể phốt tự hoại 2 ngăn:

W = W1 + W2 ( được tính bằng m3)

Trong đó: W là thể tích của bể, W1 là thể tích phần lắng, W2 là thể tích phần chứa

Công thức tính m3 bể phốt:

Công thức: V = a x b x h

Trong đó: a là chiều dài, b là chiều rộng, h là chiều cao

Ví dụ: 6 x 5 x 4 = 120m3 (tổng bể phốt chứa 120m2 nước)

Công thức tính dung tích bể phốt tự hoại:

Công thức được tính như sau: W = Wn + Wc

Trong đó: W là thể tích của hầm tự hoại, Wn là thể tích nước thải xả vào bể phốt trong 1 ngày, Wc là thể tích cặn của bể phốt hầm cầu

Ngoài ra, chỉ số chúng ta có thể tính theo công thức cụ thể như sau:

Công thức: Wc = (a*T*(100-W1)*b*c)*N/((100-W2)*100

Trong đó:

  • a là lượng cặn 1 người thải ra trong 1 ngày
  • b là hệ số làm giảm thể tích cặn khi lên men bằng 0.7
  • c là hệ số giữ lại khi hút bể phốt bằng 1.15 (giữ lại 15%)
  • T là thời gian giữa 2 lần lấy cặn là 180 ngày
  • W1, W2 là độ ẩm cặn tươi khi vào bể phốt và lên men trong bể. W1 = 95%, W2 = 90%
  • N là số người dùng.

Ví dụ tính dung tích dành cho 350 người.

Wn = 0.8*15.75 = 13m3

Wc= (0.5*180*(100-0.95)*0.7*1.15)*(350)/((100-0.9)*1000) = 25m3

Tổng sẽ là W = 13 + 25 = 38m3

Một số lưu ý khi xây bể phốt cho chung cư, tầng hầm, gia đình

lưu ý xây bể phốt cho chung cư

Xây bể phốt cho chung cư, tầng hầm

Diện tích, kích thước tiêu chuẩn của xây bể phốt tự hoại

Số người sử dụng bể phốt ở tầng hầm và các hộ chung cư lớn hơn hẳn so với các hộ gia đình vì thế cần có sự tư vấn hỗ trợ từ các kỹ sư xây dựng và cũng sẽ phải tính toán thật chi tiết. Để xác định được bể phốt nên xây theo bao nhiêu khối cần phải biết được chính xác số người sử dụng hay quy mô chung cung sẽ bao nhiêu căn hộ.

Loại bể phù hợp

Để đảo bảo được quá trình vận hành được trơn tru, hiệu quả bạn cần ưu tiên sử dụng các loại bể phốt tự hoại hiện đại nhất hiện nay để các tầng hầm, chung cư luôn được an toàn, sạch sẽ, vệ sinh môi trường.

Xây bể phốt cho gia đình

Diện tích, kích thước tiêu chuẩn của xây bể phốt tự hoại

Diện tích kích thước xây bể phốt cho gia đình sẽ được tính m3. Cụ thể như sau:

  • Nếu nhà có 1-2 phòng ngủ: Thể tích là 2.8m3
  • Nếu nhà có 2-3 phòng ngủ: Thể tích là 3.8m3
  • Nếu nhà có 2-4 phòng ngủ: Thể tích là 4.5m3
  • Nếu nhà có 5-6 phòng ngủ: Thể tích là 5.7m3

Loại bể phù hợp

Xây bể phốt cho gia đình bạn sẽ có nhiều sự lựa chọn, bạn hoàn toàn có thể sử dụng bể phốt 2 ngăn, 3 ngăn hoặc các loại bể phốt được đúc sẵn tùy thuộc vào nhu cầu bạn muốn sử dụng.

Mách bạn một số cách để bể phốt hoạt động tốt và bền hơn

Dưới đây là một số mẹo giúp bể phốt nhà bạn có thể được hoạt động tốt và bền hơn đó chính là:

  • Bạn cần đặt thêm ống siphon hay các thiết bị có cùng chức năng với chúng khi thiết kế bể phốt. Khi thiết kế như thế sẽ có tác dụng tăng thể tích cũng như tốc độ dòng chảy đến được ngăn lọc và điều này sẽ giúp cho hệ thống luôn được đầy nước và tuổi thọ của đường ống được kéo dài.
  • Nhiệt độ, lưu lượng dòng nước cũng là yếu tố quan trọng, hơn nữa thời gian chứa chất thải cũng sẽ ảnh hưởng nhiều đến các hoạt động của bể phốt. Khi xây dựng thì bạn cần phải đảm bảo kín, khít, không chịu tác động đến từ bên ngoài như nước ngầm.
  • Nấm, vi sinh vật, vi khuẩn cũng có vai trò lớn khiến cho bể phốt được hoạt động được tốt hơn. Do vậy, bạn cần hạn chế sử dụng xà phòng hay các chất tẩy mạnh để đổ xuống bồn cầu.
  • Cần phải thường xuyên dùng bùn vi sinh để chất thải phân hủy được nhanh hơn.

Trên đây chúng tôi đã chia sẻ đến các bạn bể phốt tự hoại và nguyên lý hoạt động của bể phốt tự hoại chi tiết. Hy vọng các thông tin trong bài viết trên sẽ hữu ích với bạn trong quá trình xây dựng và xử lý hệ thống chứa chất thải.